برات ، تهاتر یا معاوضه

تهاتر ، برات یا معاوضه

برات فی مابین سه نفر است :

ماده 224 ق.ت- برات ممکن است به حوالهکرد شخص دیگر باشد یا به حوالهکرد خود براتدهنده.

ماده 227 ق.ت- برات ممکن است به دستور و حساب شخص دیگری صادر شود.

تهاتر بین دو نفر می باشد :

ماده 295 ق.م-تهاتر، قهری است وبدون اینکه طرفين دراین موضوع تراضی نمایند حاصل می گرددبنابراین به محض اینکه دو نفر درمقابل یکدیگر در آن واحد مدیون شدند هر دو دین تا اندازه ای که باهم معادله می نمایند بطورتهاتربرطرف شده و طرفين به مقدار آن در مقابل یکدیگر بری می شوند.

تهاتر و برات تسویه وجوه می باشد ولیکن معاوضه تسویه کالا و یا خدمت می باشد

Aشرکت مبلغ ۳۰ ریال از شرکت B طلبکار است و مبلغ ۲۷ ریال به شرکت C بدهکار است
طبق توافق مقرر می گردد به اعتبار شرکت A حواله شمش توسط شرکت B برای شرکت C صادر گردد و صورتحساب هم توسط شرکت B برای شرکت C صادر گردد
شرکت A هم در دفاتر این سند رو ثبت می کند

حساب پرداختنی ۲۷

هزینه .م.م ۳
حساب دریافتنی ۳۰

ثبت صحیح رویداد مورد نظر در دفاتر شرکت A به شکل ذیل بوده :

خرید 27
حساب پرداختنی 27
خرید 27 ریال شمش از شرکتC

حساب دریافتنی 30
فروش 30
فروش 30 ریال شمش به شرکت B

با حذف شرکت A از معامله فوق طرف های خرید و فروش از هر دو ثبت و ارتیکل های فوق حذف و با تهاتر حساب دریافتنی با پرداختنی و جهت حذف 3 ریال سود نیز 3 ریال هزینه مطالبات مشکوک الوصول شناسایی گردیده است

حساب پرداختنی 27
هزینه .م.م 3
حساب دریافتنی 30

کل ثبت های واقعی و حتی سود معامله در دفاتر شرکت A صفر و حساب ها بسته شده است
شرکت فروشنده C به شرکت A گفته به جای فروش به A فروش به B ولی با قیمت فروش تعیین شده توسط A فاکتور صادر نماید
توجه نمایید که این موضوع برات نیستبلکه معاوضه می باشد
تعدادی از شرکتها چون نقدینگی ندارند در قبال خرید های خود محصولات خود را به جای طلب به طلبکاران می دهند
طلبکاران(پیمانکاران) نیز چون نیاز به این محصولات ندارند در بازار و یا به جای بدهی های خود پیشنهاد واگذاری کالا ها را می دهند ولی برای این که در گیر مسائل مالیاتی نشوند به کارفرما مشخصات مشتریان را می دهند تا صورتحساب به نام آنها صادر شود
این موضوع برات نیستچون مالکیت و مخاطره به پیمانکاران منتقل و سپس این مالکیت و مخاطره به اشخاص ثالث منتقل می شود ولی گردش وجه آن با تهاتر بدهی با طلب نشان داده می شود
دلیل این که به این مبادلات معاوضه اطلاق می گردد این است که زیان معاوضه بعدی ارتباطی با کارفرما نداشته بلکه خود شناسایی زیان در مثال بالا (و حتی در مواقع جهش قیمت ها و تابع ارزش زمانی پول می توانست برای پیمانکاران سود حاصل شود) نشان دهنده انتقال مخاطرات و مالکیت می باشد
در هر صورت بنابر رجحان محتوا بر شکل این موضوع ماهیتا معاوضه می باشد
اکثر کارفرماهایی که اینگونه عملیات را انجام می دهند مدعی هستند که بدهی خود را به صورت غیر نقد تسویه کرده اند
اگر پیمانکار هزینه مطالبات سوخت شده شناسایی کند به این معنی هست که کارفرما باید در دفاتر بعد از این مبادلات بدهی تسویه نشده یا سود حاصل از عدم پرداخت بدهی داشته باشد در حالی که در دفاتر کارفرما کل بدهی با تحویل محصولات تسویه شده و ثبت های ذیل درج می گردد

حساب دریافتنی C 30
فروش 30
حساب پرداختنی B 30
حساب دریافتنی C 30

بنابراین به دلیل نیاز به نقدینگی در مواردی نادر شرکت B محصولات را کمتر از قیمت بازار به شرکت C واگذار می نماید

اگر فرض بر صحت ادعا های شرکتB باشد باید سود بالاتر از عرف بازار حداقل برابر 3 ریال در مثال فوق عاید شرکتC گردد
فقط کافی هست دفاتر و قیمت بازار را در هر سه شرکت کنترل گردد
لطفا توجه کنیددر خصوص مطالبات سوخت شده باید در دفاتر شرکت B بدهی پرداخت نشده وجود داشته باشدتا در دفاتر A فرض را بر سوخت مطالبات بگذاریم
در حالی که عملا مطالبات پیمانکاران از کارفرما ها با تحویل محصولات کارفرما تسویه می شود
در این حالت پیمانکار خدمات خود را با محصول کارفرما معاوضه می کند
اصل شناسایی زیان در مثال فوق بابت مطالبات سوخت شده نیستبلکه بابت تفاوت قیمت واگذاری محصول به پیمانکار با قیمت توافق شده شرکت A با شرکت C می باشد
بنابراین مالکیت و مخاطره از شرکت B به A و سپس از A به C منتقل شدهولیکن به دلیل اختلاف قیمت سود یا زیان شناسایی می شود
اگر دفاتر شرکت B (کارفرما) رسیدگی شود بدهی پرداخت و تسویه شده وجود ندارد تا شرکت A (پیمانکار) بتواند هزینه مطالبات سوخت شده ، شناسایی کند
اگر در دفاتر کارفرما بدهی تسویه نشده و دارای مانده بابت بدهی به پیمانکار وجود داشته باشد انگاه مطالبات سوخت شده و برات صحیح خواهد بود
شرکت B صورتحساب 30 ریالی با مالیات بر ارزش افزوده جهت شرکت C صادر می کند
اگر به جای معاوضه برات فرض گردد شرکت C اعتبار ارزش افزوده معادل 30 ریال دارد در حالی که بابت آن 27 ریال به شرکت A پرداخت کرده است
در واقع اعتبار مالیات بر ارزش افزوده اتفاقی دارد
در صورتی که اگر بابت معاوضه خدماتA با B صورتحساب صادر و بابت فروش A به C نیز صورتحساب صادر می شد عملیات حسابداری صحیح بود و مشکل مالیاتی نیز پیدا نمی شد
ضمنا نمونه این موضوع تحت عنوان انتقال حواله کالا B به A و سپس ازA به C مانند انتقال اسناد حمل قبل از گمرک به شخص دیگر است که در بخشنامه های سازمان مالیاتی مشمول مالیات عملکرد و ارزش افزوده است

آیا شرکت Aبرات صادر کرده و مشمول مالیات نمی باشد یا معاوضه کرده و مشمول مالیات بر ارزش افزوده میشود ؟!